Omzetting faillissement en schuldsanering

Omzetting betekent dat een insolventieprocedure overgaat in een andere: een faillissement wordt een schuldsanering, of een schuldsanering of surseance van betaling wordt een faillissement. De zaak is daarmee niet voorbij: zij loopt verder als nieuwe procedure, met een eigen dossier en een nieuw insolventienummer.

De Faillissementswet gebruikt het woord omzetting hier niet; zij beschrijft telkens het einde van de oude en het begin van de nieuwe procedure. De labels 'Omgezet naar schuldsanering' en 'Omgezet naar faillissement' op de dossierpagina zijn de eigen samenvatting van FaillissementAlert, geen wettelijke of CIR-term. Wat de statusbadge zelf betekent, staat op de pagina over de status van een faillissement.

Van faillissement naar schuldsanering

Dit kan alleen bij een natuurlijk persoon, zoals een ondernemer met een eenmanszaak of een vennoot van een vof (artikel 284 lid 1 Fw). De onderneming zelf, zoals een bv, komt niet in aanmerking voor schuldsanering.

Het verzoek komt van de gefailleerde zelf (artikel 15b lid 1 Fw). Dat kan totdat de verificatievergadering is gehouden. Bovendien moet het faillissement op eigen aangifte zijn uitgesproken, of mag het de schuldenaar niet te verwijten zijn dat hij niet eerder om schuldsanering vroeg. Daarvoor had hij veertien dagen na een brief van de griffier (artikel 3 lid 1 Fw).

Wijst de rechtbank het verzoek toe, dan heft zij het faillissement op en spreekt zij tegelijk de definitieve schuldsanering uit (artikel 15b lid 1 en 5 Fw). Schuldeisers kunnen tegen die uitspraak geen rechtsmiddel instellen (artikel 15c lid 1 Fw). Een faillissement dat zelf uit een beëindigde schuldsanering voortkwam, kan niet zo worden omgezet (artikel 15b lid 3 Fw).

Van schuldsanering naar faillissement

De rechtbank kan een schuldsanering tussentijds beëindigen. Dat gebeurt bijvoorbeeld als de schuldenaar zijn verplichtingen niet nakomt, bovenmatige nieuwe schulden maakt of schuldeisers probeert te benadelen (artikel 350 lid 3 onder c tot en met g Fw). Zijn er dan nog baten om schuldeisers geheel of gedeeltelijk te betalen, dan is de schuldenaar van rechtswege failliet. Dat gaat in zodra de uitspraak in kracht van gewijsde is gegaan; de rechtbank benoemt meteen een curator en een rechter-commissaris (artikel 350 lid 5 Fw). Zonder baten eindigt de regeling zonder faillissement, en zonder schone lei.

Van surseance naar faillissement

Een surseance van betaling eindigt vaak in een faillissement. In de toelichting bij een wetsvoorstel uit 2000 schreef de regering dat 73 procent van alle surseances zo afliep. De rechtbank spreekt het faillissement dan uit in dezelfde beslissing waarin zij de surseance beëindigt. Dat kan als zij de definitieve surseance weigert (artikel 218 lid 5 Fw), de surseance intrekt (artikel 242 lid 4 Fw) of de homologatie van een akkoord weigert (artikel 272 lid 4 Fw). Ook als het akkoord niet wordt aangenomen, kan zij het faillissement uitspreken (artikel 277 Fw).

Wat dit betekent voor uw vordering

Uw vordering verdwijnt niet door een omzetting. Wel verschilt per richting wat er met een eerdere indiening gebeurt:

• Faillissement naar schuldsanering. Vorderingen die in het faillissement zijn ingediend, gelden als ingediend in de schuldsanering (artikel 15d lid 1 onder c Fw).
• Schuldsanering naar faillissement. Vorderingen uit de schuldsanering gelden als ingediend in het faillissement (artikel 359 lid 1 onder d Fw). Rente die tijdens de regeling niet liep, moet u wel alsnog indienen (artikel 359 lid 1 onder e en artikel 303 Fw). Ook schulden die tijdens de regeling ontstonden, kunnen nu worden geverifieerd (artikel 359 lid 1 onder c Fw).
• Surseance naar faillissement. De wet laat eerder ingediende vorderingen hier niet meegaan (artikel 249 Fw). Dien uw vordering schriftelijk in bij de curator, met de aard, het bedrag en de bewijsstukken (artikel 110 lid 1 Fw).

De nieuwe procedure heeft een eigen functionaris: een bewindvoerder in de schuldsanering, een curator in het faillissement. Ga bij die persoon na of uw vordering bekend is. Naam en adres staan bij het nieuwe dossier.

Het nieuwe dossier vinden

De letter vooraan het insolventienummer volgt de procedure: F voor faillissement, R voor schuldsanering, S voor surseance. Na een omzetting heeft de zaak een nummer met een andere letter. Vermeldt het CIR de koppeling, dan toont de nieuwe dossierkaart onder het nummer 'Voortgekomen uit' met het oude nummer erbij. Het oude dossier verwijst niet vooruit naar het nieuwe. Zoek daarom op /zoeken op de naam, het KvK-nummer of het nieuwe insolventienummer. Staan beide dossiers op dezelfde bedrijfspagina, dan springt u via het oude nummer terug naar het vorige dossier.